12-03-2004 - Nederlands Dagblad - Daniël Gillissen
WAGENINGEN - Opnieuw deden afgevaardigden gisteren
op de hervormde synode pogingen een scheuring in de Nederlandse Hervormde
Kerk te voorkomen. Een meerderheid wilde wel weer een stapje richting
de bezwaarden doen. De kans is echter nihil dat die dit genoeg vinden.
De bezwaarden vormden weer uren gesprekstof op de laatste hervormde
synode die gisteren bijeenkwam in Wageningen.
Hoewel een aantal synodeleden de discussie meer dan zat was - de afgelopen
jaren is op vele manier geprobeerd de twee partijen te verbinden - richtten
anderen een warm pleidooi tot het synodebestuur en bezwaarden, het samen
alsnog eens te worden. De ingediende ideeën waren veelal een herhaling
van zetten of pogingen de overlegronde te verlengen.
Op de agenda stond een ,,informatieve bespreking over
de ontwikkelingen na het verenigingsbesluit'' van hervormden, gereformeerden
en lutheranen. Scriba dr. B. Plaisier begon met de opmerking, dat er
grote zorg is in veel gemeenten. Er is echter volgens hem de afgelopen
periode veel gedaan.
Ds. J. Joppe deed toch een poging de synode over te
halen bezwaarde hervormde gemeenten en gemeenteleden minstens twee jaar
binnen de Protestantse Kerk in Nederland te tolereren. In die tijd zou
voor hen dan de hervormde kerkorde blijven gelden. Deze periode wilde
hij benutten om op kerkordelijk gebied te zoeken ,,naar fundamentele
oplossingen om elkaar als hervormden blijvend vast te houden''.
Hij hield een uitgebreid pleidooi om de noodzaak van
zijn voorstel te ondersteunen. Joppe snapte dat er aan de oplossing
van ,,kerkordelijke haken en ogen'' zaten, maar ,,waar een wil is, is
een weg''. De synode zag het in grote meerderheid echter niet zitten.
De synode nam wel het nieuwe plan aan van ouderling
M. Burggraaf. De commissie van bijzondere zorg die breuken moet voorkomen,
kan bezwaarde gemeenten voor vijf jaar een status van ,,hervormde gemeente
van bijzondere aard'' aanbieden. Hun positie is dan te vergelijken met
de bijzondere wijkgemeenten zoals die er nu zijn in de Nederlandse Hervormde
Kerk. Deze gemeenten weten zich dan ,,ten volle verbonden'' met de gereformeerde
belijdenis. De bezwaarden die dit willen, worden dan wel opgeroepen
in die jaren geen kerkgenootschap te starten.
Na die periode moet de situatie worden geëvalueerd.
Als deze gemeenten hun bezwaren dan nog overeind houden, moet de commissie
van bijzondere zorg een voorziening treffen zodat de bezwaarden een
nieuw kerkelijk leven kunnen beginnen. ,,Stel dat van de 64 bezwaarde
kerkenraden de helft met dit voorstel akkoord zou gaan'', sprak Burggraaf
hoopvol uit. Bovendien zou deze regeling niet zoveel verschillen met
de praktijk na 1 mei. Er zou dan toch een tijd van gedogen aanbreken,
omdat bezwaarde gemeenten niet meteen uit hun kerkgebouw worden gezet,
verwachtte Burggraaf.
Ds. J.L. Scheurders en andere bezwaarden vonden het
idee niet toereikend. Gemeenten moeten zich namelijk nog steeds onder
het dak van de Protestantse Kerk in Nederland voegen en dat is het grote
probleem.
53 bezwaarde gemeenten zijn naar de rechter gestapt
om met medeneming van goederen en naam kerk te zijn buiten de Protestantse
Kerk in Nederland. Ds. G. de Fijter en drie collega's wilden bezwaarde
gemeenten verzoeken zich niet te ontrekken voordat de rechter uitspraak
heeft gedaan. Zo krijgen de gemeenten ,,een langere termijn van doordenking,
rust en bezinning''. Deze oproep steunde de synode met grote meerderheid.
Diaken A. Guijt vroeg de synode met tijdelijke oplossingen
te komen voor na 1 mei als de Protestantse Kerk in Nederland een feit
is. ,,De situatie wordt dan namelijk heel onduidelijk, vooral in gemeenten
die scheuren.'' Zijn motie kreeg niet genoeg stemmen.
Associatie
Bezwaarden hebben herhaaldelijk aangegeven wel een associatie
aan te willen gaan met de Protestantse Kerk in Nederland (PKN). Het
synodebestuur had voorafgaande aan de vergadering aangegeven zo'n samenwerkingsverband
met mensen die eerst uit de kerk waren gestapt, niet zo zitten. Bezwaarde
afgevaardigden zoals ds. R. van Kooten en ds. Joppe benadrukten echter
dat de nieuwe kerk voor hen geen valse kerk is. Het bezwaar is dat de
PKN niet is gestoeld op de gereformeerde belijdenis. Dat sloot samenwerking
echter niet uit.
Van Kooten gaf aan de plannen voor een voortgezette
Hervormde Kerk graag in de kachel te willen gooien als er een goede
oplossing kwam. Ds. J.H. Schrijver zag wel iets in een associatie als
dat een breuk kon voorkomen. Met de opmerking ,,in een absurde situatie
moet je iets absurds doen'' probeerde hij de synodeleden over te halen
een grote stap richting de bezwaarden te zetten. De meeste synodeleden
waren het echter eens met het synodebestuur en over het aangaan van
een associatie werd geen beslissing genomen.
Welke oplossing moet er komen om de bezwaarden binnen
te houden?, vroeg voorzitter ds. A.W. van der Plas voorafgaande aan
de stemming over de moties. Hij wond zich op over de bezwaarden. ,,De
weg is er wel, maar de wil is er bij hen niet.'' Volgens hem kunnen
beide partijen veel van elkaar leren. ,,Ik zie met grote zorg hoe gemeenten
verscheurd worden. Dat houdt mij wakker'', eindigde hij met geëmotioneerde
stem.
bron: Nederlands
Dagblad