De discussie in de kerken is naar twee kanten gevoerd. Een deel van de orthodox hervormd-gereformeerden heeft kritiek op de lutherse belijdenisgeschriften, vooral op de Augsburgse Confessie, en op Konkordie van Leuenberg. Ze hebben onder meer moeite met de toonzetting van de Augsburgse Confessie, met de accenten die bij de avondmaalsviering vallen en met de nadruk op de alomtegenwoordigheid van Christus. De Augsburgse Confessie probeert namelijk - in tegenstelling tot de gereformeerde belijdenisgeschriften - ook de overeenkomsten met de Rooms-Katholieke Kerk te verwoorden.

De kerk had er in de jaren dertig van de zestiende eeuw belang bij dat accent, omdat hervormingsgezinden en rooms-katholieken gezamenlijk wilden optrekken tegen de moslims die voor Wenen stonden. Vandaar dat de Augsburgse Confessie zich bijvoorbeeld wel kritisch uitlaat over 'mohammedanen', maar allerlei kritische punten tegen de Katholieke Kerk zijn op dat moment niet zo scherp in de tekst opgenomen. Luther had heel lang de hoop, dat zijn optreden een ware reformatie kon bewerken binnen de catholica, de ene christelijke kerk in het Westen. De Augsburgse Confessie verwoordt meer dan de gereformeerde traditie de aanwezigheid van Christus in het avondmaal. Lutheranen hebben destijds ook de alomtegenwoordigheid van Christus benadrukt, meer dan het zitten ter rechterhand Gods, wat in de gereformeerde traditie meer een rol speelde.

De SoW-kerken hebben steeds uitgelegd, dat er misschien wel een accentverschil is, maar geen wezenlijk verschil. Daarbij moet men niet vergeten, dat de lutherse geschriften veertig jaar ouder zijn dan de gereformeerde geschriften. Dat impliceert ook andere discussie-onderwerpen, omdat Europa ten tijde van de lutherse discussie stond voor vragen als: de oprukkende islam, de revolutionaire boerenopstanden en de dweperijen van de dopersen. De protestantse kerk in het begin van de zestiende eeuw stond dichter bij de Rooms-Katholieke Kerk dan twee generaties later levende protestanten.

Een deel van de liberale christenen binnen de SoW-kerken heeft kritiek op het normatief blijven stellen van historische belijdenisgeschriften. Liberale christenen vinden de geschriften erg contextueel en eigenlijk niet meer geschikt om leidinggevend te zijn in actuele discussies. Zij zouden het liefst geen geschriften expliciet noemen uit het verleden. De SoW-kerken doen dat wel in hun kerkorde. 'Het belijden van de kerk geschiedt in gemeenschap met de belijdenis van het voorgeslacht' spreken ze uit. Daarbij duiden de woorden 'in gemeenschap met' op een niet-vrijblijvende relatie, zonder dat je aan de andere kant de woorden van de belijdenis altijd precies kunt kopiëren op je eigen situatie.

Bron: site SoW-kerken

Ga naar | Dossier SoW |